نوامبر 24, 2020

دسته بندی علمی – پژوهشی : شناسایی و اولویت بندی عوامل موثر بر توسعه بانکداری الکترونیک- قسمت ۸

سهولت استفاده و درک مفید بودن تکنولوژی دو بعد اساسی در تعیین و پذیرش تکنولوژی در مدل TAM می باشند. سهولت استفاده به عنوان یک اعتقاد فردی است که نشان دهنده تعامل فرد با تکنولوژی جدا از بار شناختی است و بیان کننده سهولت فرد برای تعامل با یک محصول مصنوعی و نرم افزاری خاص می باشد. به نظر می رسد سهولت استفاده و خود کارآمدی کامپیوتری ذاتاً با یکدیگر مرتبط بوده و مطالعات مختلفی تاثیر خود کارآیی کامپیوتری بر سهولت استفاده را تایید نموده اند و دریافتند که تاثیر سهولت استفاده بر نیات افراد برای استفاده از تکنولوژی مثبت و دارای اهمیت زیاد می باشد. در حالی که سهولت استفاده آن حدی است که بوسیله افراد برای استفاده از سیستم بدون تلاش درک می شود و خودکارآمدی یک قضاوت از باور فردی نسبت به توانایی انجام یک وظیفه است، حتی اگر افراد از سهولت استفاده از یک نوع تکنولوژی خاص آگاه نباشند آنها ممکن است یک احساس پایه دار و صحیح از تواناییهای خود برای استفاده از تکنولوژی کامپیوتری داشته باشند یعنی همان چیزی که خود کارایی کامپیوتری نامیده می شود. بنابراین درک خود کارآمدی کامپیوتری باعث به وجود آمدن درک سهولت استفاده خواهد شد. در واقع سهولت استفاده بر خودکارامدی افراد تاثیر می گذارد زیرا وقتی افراد استفاده کننده از تکنولوژی درک کنند که یک نوع تکنولوژی پیچیده بوده و استفاده از آن مشکل است آنها احتمالاً به سختی استفاده از تکنولوژی را تشخیص خواهند داد و از سوی دیگر اگر استفاده کنندگان دریابند که استفاده از بانکداری الکترونیکی مفید است اگر آنها سهولت استفاده از آن را درک نکنند آنها این نوع از تکنولوژی را اتخاذ نخواهند کرد(کاران و میتر[۶۴]؛۲۰۰۵) .
در سطح فردی، افراد باید قادر باشند تا شبکه را برای داد و ستد بانکداری الکترونیکی هدایت نمایند. سهولت استفاده درک شده بر پذیرش تکنولوژی وقتی که افراد از وب سایت برای خرید استفاده می کنند تاثیر نمی گذارد زیرا سهولت استفاده درک شده یک کیفیت درونی و ذاتی از خرید محصولات نمی باشد . وقتی که وب سایت برای بررسی درباره خرید مورد بررسی قرار می گیرد سهولت استفاده بر پذیرش بانکداری الکترونیکی تاثیر می گذارد. بنابراین این امکان وجود دارد که تاثیر سهولت استفاده در بانکداری الکرونیکی می تواند به این صورت تشریح شود که طبیعت بانکداری الکترونیکی شامل بررسی و پاسخ می باشد. در سطح سازمانی سهولت استفاده برای اعتبار و قابلیت اعتماد بانک بسیار مهم می باشد. اگر مشتریان درک کنند که استفاده از وب سایت بانک آسان است آنها به این اعتقاد می رسند که موسسه صادق بوده مورد اعتماد بوده و چیزی را پنهان نمی کند بنابراین به رابطه با بانک متعهد می شوند (گیفن و استراپ[۶۵]؛۲۰۰۰) .
۳-۲-۱۸)تاثیر خودکارآمدی کامپیوتری بر پذیرش بانکداری الکترونیکی
در ادبیات و در میان تحقیقات مختلف در مورد تاثیر خودکارآمدی کامپیوتری بر پذیرش و استفاده از تکنولوژی بانکداری الکترونیکی مطالعات اندکی انجام گرفته است. در این میان تنها دو مطالعه وجود دارد که تاثیر سهولت استفاده از تکنولوژی را بر بانکداری الکترونیکی مورد آزمایش قرار دادند. سهولت استفاده درک شده بوسیله مشتری نقشی غیر مستقیم در نیات افراد برای اتخاذ و یا استفاده مستمر از بانکداری الکترونیکی دارد. همچنین در مطالعه دیگر مشخص گردید که سهولت استفاده به اندازه آموزش مقدماتی تاثیر غیر مستقیمی بر استفاده از بانکداری الکترونیکی دارد(گریتینگ و نبیسی[۶۶]؛۲۰۰۶) .
۴-۲-۱۸)تاثیر مرکز کنترل بر پذیرش بانکداری الکترونیکی
مطالعات ابتدایی در مورد مفهوم داخلی و خارجی مرکز کنترل بوسیله روتر[۶۷](۱۹۶۶) انجام گرفت و بوسیله لونسون[۶۸](۱۹۷۴)در ۱۹۷۴ مورد جرح و تعدیل واقع شد. مرکز کنترل به عنوان یک خصیصه شخصی است که بوسیله درجه ای که افراد اعتقاد دارند که نتایج پیشامد و رویدادها به سبب عمل خودشان می باشد ( جهت گیری داخلی) ، یا یک قدرت خارجی تعیین کننده حوادث بوده ( جهت گیری خارجی) تعیین می شود مرکز کنترل یکی از عواملی است که بر احتمال رخداد یک نوع از رفتار خاص تاثیر می گذارد و به عنوان یک انتظار عمومی فردی در مورد درجه تاثیر رفتار تعریف می شود. تحقیقات نشان می دهد که وقتی افراد با مرکز کنترل خارجی با یک وظیفه چالشی یا جدید روبرو می شوند تمایل دارند بر پایه این احساس که گفته می شود هدف قابل دستیابی نیست درک کنند که رسیدن به هدف غیر ممکن است. افراد با ویژگی مرکز کنترل بیرونی عمل و اقدام را به عنوان یک شانس، اتفاق یا قضا و قدر می دانند. این افراد تمایل ندارند تا برآوردهای ذهنی خود را در مورد دست یابی به اهداف تغییر دهند زیرا آنها احساس می کنند که کنترل اندکی دارند. از سوی دیگر افراد با مرکز کنترل درونی اعتقاد دارند که نتایج رویدادها به رفتار خود آنها مرتبط بوده و هنگامی که تمایل دارند به هدفی دست یابند ممکن است انتظار خود را افزایش دهند زیرا آنها به توانایی های خود برای کنترل نتایج به صورت مطلوب اعتماد دارند .در مقایسه این دو باید گفت که مرکز کنترل داخلی با افزایش رضایت، کسب عواید بیشتر، توانایی تحت تاثیر قرار دادن دیگر ویژگی ها، موفقیت های بیشتر، اعمال کنترل بیشتر بر محیط اطراف و امتیاز بیشتر در شغل و پاسخ مثبت نسبت به مشوق ها همراه است. در مورد ارتباط بین مرکز کنترل و گرایش به سمت کامپیوتر مطالعات مختلف ارتباط مثبتی را بین آنها کشف نموده اند و مشخص گردیده است که افراد با مرکز کنترل داخلی گرایش بیشتری به سوی کامپیوتر نسبت به افراد با مرکز کنترل خارجی دارند. بدلیل اینکه خودکارآمدی کامپیوتری نوعی از خودکارآمدی می باشد این امکان وجود دارد تا مرکز کنترل و خودکارآمدی کامپیوتری را با یکدیگر مرتبط سازیم. افراد با مرکز کنتر خارجی سطوح پایین تری از خود کارآمدی کامپیوتری را نشان می دهند و به طور معکوس خودکارآمدی کامپوتری در سطح بالا می تواند با مرکز کنتر ل داخلی به طور مثبت در ارتباط باشد (علامه و زارع؛۱۳۸۷) .
۲-۱۹بسترهای بانکداری الکترونیکی
تجارت و بانکداری الکترونیک نیازمند وجود بسترهای مختلفی است . از جمله بسترهای نرم افزاری مانند : سیستم‌های عامل، مرورگرهای وب، زبانهای برنامه‌نویسی تولید کننده‌های برنامه‌های تحت وب و بانکهای اطلاعاتی مبتنی بر سرویس‌دهنده و … بسترهای سخت افزاری همچون : شبکه و انواع آن، EFTPOS ، دستگ‍اههای Pinpad ، مودم و … بسترهای مخابراتی و همچنین بسترهای حقوقی می باشد .
۱-۲-۱۹)بسترهای نرم افزاری
بسترهای نرم‌افزاری بطور خلاصه می‌توان در ابعاد فنی ، فرهنگی، آموزش و حقوقی مورد توجه قرار داد. بعد فنی بسترهای نرم‌افزاری را می‌توان در فناوریهای ایجاد شده در زمینه‌های سیستم‌های عامل، مرورگرهای وب، زبانهای برنامه‌نویسی تولید کننده‌های برنامه‌های تحت وب، بانکهای اطلاعاتی مبتنی بر سرویس‌دهنده مورد بررسی قرارداد. علاوه بر بعد فنی در بسترهای نرم‌افزاری ابعاد آموزشی، فرهنگی و حقوقی نیز در پذیرش تجارت و بانکداری از اهمیت فراوانی برخوردار است. عدم توجه به وضعیت آموزشی، فرهنگی و عدم بسترهای حقوقی مناسب در یک کشور موجب شکست تجارت و بانکداری الکترونیک خواهد شد.
الف)نرم‌افزارهای مورد نیاز بخش خارجی بانک
تنها نرم‌افزار مورد نیاز مشتریان، یک نرم‌افزار مرورگر وب مانند Internet Explorer یا Netscape است که میبایست از رمزنگاری ۱۲۸بیتی پشتیبانی کند.
ب)زبانهای برنامه‌نویسی مورد استفاده در تولید برنامه‌های کاربردی
بیشتر زبانهای برنامه‌نویسی که اخیراً مورد توجه قرار گرفته‌اند از نوع شی‌گرا می‌باشند. برنامه‌های کاربردی بانکداری الکترونیک با توجه به اینکه باید در سطح اینترنت و یا اینترانت قابل اجرا باشند، می‌بایست به زبانهای HTMLو یا DHTML و یا ASP باشند. عدم وابستگی برنامه‌های کاربردی به سخت‌افزار و نوع سیستم عامل (plateform) یکی از خصوصیات برنامه‌های تحت اینترنت و اینترانت محسوب می‌شود. در طراحی صفحات web بصورت پویا از زبانهای اسکریپت مانند javascript و یا ASP.NET, vbscript استفاده می‌شود. همچنین Macromedia Cold Fusion Server جهت انجام عملیات گزارش‌گیری، محاسبات و دیگر عملیات محاسباتی توسط Cold Fusion Script است. این نرم‌افزار براساس کلید ویژه عملیاتی مورد نیاز در تجارت‌ الکترونیک و برنامه‌های کاربردی تحت Webرا می‌تواند در اختیار قرار دهد و آنگاه با امنیت و سرعت بالا می‌تواند عمل نماید. درایور ODBCبرای IBM DB2 نیز بر روی Web Serverنصب می‌شود تا ارتباط بین Cold Fusionرا با بانک اطلاعاتی رایانه های بزرگ را فراهم نماید. رایانه های شخصی مشتریان نیز می بایست به نرم‌افزار LivePerson.Com نیز مجهز باشد.
ج)بانکهای اطلاعاتی
نوع بانک اطلاعاتی مورد استفاده در برنامه‌های کاربردی در سطح اینترنت و یا اینترانت بصورت بانک اطلاعاتی مبتنی بر «سرویس دهنده»می‌باشد، بطوریکه بانک اطلاعاتی در یک «سرویس دهنده» قرار می‌گیرد و تمامی پرس و جوها از سوی «سرویس گیرنده‌ها» به سمت «سرویس دهنده» هدایت می‌شود. و از طریق مدیریت بانک اطلاعاتی عملیات پردازش شده و آخرین اطلاعات به بانک اطلاعاتی افزوده می‌شود. این نوع از بانکهای اطلاعاتی از نوع رابطه‌ای می‌باشند. یکی دیگر از ویژگیهای این نوع از بانکهای اطلاعاتی مربوط است به یکپارچگی داده‌هابه نحویکه مانع از ذخیره سازی داده‌های تعریف نشده در آن می‌شود. انواع بانکهای اطلاعاتی مورد استفاده در طراحی سیستمهای سرویس دهنده و سرویس گیرندهعبارتند از: informix, Db2, Oracle, SQL server .
د)سیستمهای عامل (OS)
انتخاب نوع سیستم عامل (OS) و بررسی امنیت آن جهت اجرای بانکداری الکترونیک بسیار ضروری است. زیرا هسته مرکزی در طراحی یک شبکه «سرویس دهنده» و «سرویس گیرنده» و همچنین نحوه تخصیص و مدیریت منابع در اختیار سیستم عامل (OS) می‌باشد. از مهمترین سیستمهای عامل که می‌توانند در محیط شبکه‌های اینترنت و اینترانت مورد استفاده قرار گیرند عبارتند از:
الف) سیستمهای عامل Windows 2000 family
ب) سیستم عامل Linux
۲-۲-۱۹)بسترهای سخت افزاری
اجرای تجارت و بانکداری الکترونیک علی‌رغم نیاز به بسترهای نرم‌افزاری وجود بسترهای فنی سخت افزار_رایانه و سخت افزار_مخابرات:از جمله تجهیزات مخابرات و ارتباطات، رایانه، تلفن و موبایل می‌باشد.. تقویت خطوط مخابراتی پرسرعت امن و گسترش آن در سطح کشور، گسترش بسترهای مخابراتی موبایل ، افزایش تعداد مشترکین تلفن شهری، تسهیلات لازم و تشویق افراد در امر خرید رایانه از جمله عوامل موثر در پذیرش تجارت و بانکداری الکترونیک محسوب میشود. سخت افزارهای مورد نیاز در تجارت و بانکداری الکترونیک عبارتند از انواع رایانه‌ها: رایانه های بزرگ ، رایانه های شخصی ، ATM،EFTPOST، تجهیزات مخابراتی تلفن شهری ، موبایل، پایانه های Vsat، ماهواره ، فیبر نوری، انواع روتر، سوئیچ‌های مخابراتی، و Firewall سخت‌افزاری .
الف)شبکه و انواع آن
آنچه ضرورت استفاده از شبکه را در جهان فعلی ایجاب می‌نماید عبارتست از به اشتراک گذاشتن منابع توسط رایانه‌ها و استفاده رایانه‌ها از منابع یکدیگر که‌این امر باعث کاهش هزینه‌ها و افزایش سرعت انتقال اطلاعات خواهد گردید.
ب)انتقال منابع مالی الکترونیک به محل فروش (EFTPOS)
یکی دیگر از تجهیزات رایانه‌ای که در بانکداری الکترونیک از آن استفاده می‌شود EFTPOS می‌باشد. این دستگاه نیز مانند یک رایانه شخصی (PC) دارای تمامی واحدهای عملیاتی از قبیل واحد ورودی، واحد خروجی، واحد پردازشگر مرکزی و واحد حافظه می‌باشد. از اینرو و بطور مستقل می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد. این دستگاه با استفاده از مودمی که در اختیار دارد، می‌تواند از طریق خطوط تلفن به مرکز رایانه بانک یا بعبارت دیگر به «سرویس دهنده»متصل شود. این دستگاه عملیات بانکی از قبیل دریافت و پرداخت توسط کارت را انجام می‌دهد و این دستگاه نیز دارای چاپگر و دستگاه ورودی کارت خوان می‌باشد و بیشتر مواقع در فروشگاهها و سازمانهای خدماتی پذیرنده کارت مورد استفاده قرار می‌گیرند.
ج)دستگ‍اههای Pinpad
دستگاه Pinpad مانند دستگاه EFTPOS می‌‌باشد با این تفاوت که‌این دستگاه مستقل از رایانه‌های شخصی (PC) قابلیت استفاده نداشته و بعنوان یکی از دستگاههای جانبی رایانه در بانکداری الکترونیک مورد استفاده قرار می‌گیرند. این دستگاه از طریق یکی از درگاهها به رایانه‌های شخصی متصل می‌شود و با توجه به رابط گرافیکی (GUI) امکان خواندن اطلاعات را از روی کارت و انجام عملیات دریافت و پرداخت بر روی حساب کارت را دارا می‌باشد. این دستگاه در مقایسه با دستگاههای ATM و EFTPOS ارزانتر می‌باشد.
د)دستگ‍اههای خودپرداز (ATM)
دستگاه ATM ماشین خودکاری است که از طریق آن می‌توان خدمات بانکی را به مشتریان ارائه داد. این دستگاه مانند یک دستگاه رایانه شخصی (PC) دارای واحدهای ورودی، خروجی حافظه و پردازشگر مرکزی می‌باشد. علاوه بر دارا بودن تمامی واحدهای عملیاتی رایانه‌این دستگاه سایر تجهیزات جانبی از جمله چاپگر، گاوصندوق جهت جاسازی اسکناس و دریافت اسکناس برگشتی، دستگاه ورودی بارکدخوان و گاوصندوق دریافت اسناد و اسکناس را نیز دارا می‌باشد. بعضی از این دستگاهها قادر به اسکن کردن اسکناس‌های دریافتی می‌باشند بطوریکه اسکناسهای تقلبی را برگشت داده و همچنین توانائی اسکن کردن انواع پولهای متداول خارجی می‌باشند. جهت افزایش امنیت در بعضی از این دستگاهها جهت ذخیره تصاویر مشتریان از دوربین تعبیه شده در دستگاه و یا تجهیزات اسکن شاخص‌های بیومتریک مشتریان استفاده می‌شود. دستگاههای خودپرداز از نظر قابلیت و امکانات به‌ دو صورت می‌باشند:
دستگاههای خودپرداز از نوع Multifunction : این نوع از دستگاهها علاوه بر پرداخت پول و وظایف عمومی دستگاههای خودپرداز از جمله پرداخت حواله‌جات و پرداخت قبوض قابلیت دریافت اسناد و اسکناس را نیز دارا هستند و نسبت به دستگاههای دیگر خودپرداز گرانتر می‌باشند.
دستگاههای خودپرداز ِDispenser : این نوع از دستگاهها با توجه به مدلهای آنها قابلیت و تواناییهای دستگاههای خودپرداز Multifunction را دارا نبوده و بیشتر برای دریافت وجه و حواله‌جات مورد استفاده قرار می‌گیرند. دستگاههای خودپرداز از نظر نوع استقرار آنها به دو دسته تقسیم می‌شوند:
۱)دستگاههای خودپرداز دیواری که بخشی از دستگاه در داخل شعبه و بخشی از آن در خارج شعبه قرار دارد.
۲)دستگاههای خودپرداز سالنی که تمامی ابعاد دستگاه قابل رویت می‌باشد و بیشتر در مراکز تجاری و خدماتی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
ه)مودم :
وسیله الکترونیکی جانبی رایانه است که امکان برقراری ارتباط بین رایانه‌ها را از طریق خطوط تلفن امکان پذیر می‌سازد. وظیفه مودم تبدیل سیگنالهای دیجیتال به آنالوگ که به‌این عملیات «مدوله»کردن می‌گویند و همچنین تبدیل سیگنالهای آنالوگ به دیجیتال که «دی‌مدوله» کردن نامیده می‌شود. انواع مختلفی از این دستگاه وجود دارند که بعضی از آنها بصورت یک برد الکترونیکی مستقیماً به «مادر برد» رایانه وصل می‌شوند و همچنین بعضی دیگر از طریق یکی از درگاهها و بوسیله کابل به رایانه متصل می‌شوند. سرعت انتقال اطلاعات در انواع مودمهای متفاوت است که با توجه به خطوط تلفن عمومی شهری حداکثر سرعت انتقال اطلاعات به میزان Kbps 56 می‌باشد.

نوشته ای دیگر :   دسته بندی علمی - پژوهشی : تاثیر بکارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات بر توانمند سازی دانش آموزان مدارس هوشمند ...

برای دانلود متن کامل این پایان نامه به سایت  fumi.ir  مراجعه نمایید.