نوامبر 24, 2020

پژوهش – بررسی تطبیقی مفهوم ارتباطی دعوت در قرآن کریم با مفهوم انتقال در اندیشه …

ترجمه: هان اى اهل کتاب اینک فرستاده ما محمد (ص) به سویتان آمد، او براى شما بسیارى از حقایق دین را که- علمائتان- پنهانش مى‏داشتند بیان مى‏کند، و از فاش کردن بسیارى از خیانت هاى دیگر آنان نسبت به معارف دین صرفنظر مى‏نماید، و این رسول از ناحیه خدا برایتان نورى و کتابى روشنگر آورده.
دعوت خداوند از مردم براى ایمان آوردن به وى است، این نوع دعوت در آیات متعددی آمده است، از جمله:
«… وَ لکِنَّ اللَّهَ یَجْتَبِی مِنْ رُسُلِهِ مَنْ یَشاءُ فَآمِنُوا بِاللَّهِ وَ رُسُلِهِ وَ إِنْ تُؤْمِنُوا وَ تَتَّقُوا فَلَکُمْ أَجْرٌ عَظِیمٌ» (آل‏عمران/ ۱۷۹)
ترجمه: … ولیکن براى این مقام از پیغمبران خود هر که را مشیت او تعلق گرفت برگزیند پس شما به خدا و پیغمبرانش بگروید که هر گاه ایمان آرید و پرهیزکار شوید اجر عظیم خواهید یافت.
سنّت الهى بر جداسازى ناپاکان از پاکان امّت است، براى اینکه در زمره پاکان قرار گیرید راهى جز ایمان واقعى به خدا و رسول نیست. بنابراین ایمان به خداوند و تمامى رسولان او الزامی است.[۱۲۲]
دعوت به خدا
«وَ مَنْ أَحْسَنُ قَوْلًا مِمَّنْ دَعا إِلَى اللَّهِ وَ عَمِلَ صالِحاً وَ قالَ إِنَّنِی مِنَ الْمُسْلِمِینَ‏» (فصلت/۳۳)
ترجمه: راستى خوش گفتارتر از کسى که بشر را به سوى خدا دعوت مى‏کند و عمل صالح انجام مى‏دهد و مى‏گوید: من به یقین از تسلیم شدگانم کیست؟
این آیه می فرماید سخنى که در راستاى دعوت مردم به سوى خداوند ایراد شود، بهترین و زیباترین گفتار است. و ارزش دعوت به سوى خدا و تبلیغ آیین الهى در گرو نیک‏کردارى دعوت کنندگان و مبلغان آن است و هدایت‏گرى، عمل صالح و روحیه تسلیم در برابر خداوند از برجسته‏ترین ویژگى‏هاى پیامبر (ص) می باشد. هر چند لفظ آیه عمومیت دارد و شامل همه کسانى مى‏شود که به سوى خدا دعوت مى‏کنند، ولی در بین این داعیان به سوى خدا ممکن است کسى یافت شود که به خاطر رسیدن به غرض فاسد به سوى خدا دعوت کند که معلوم است چنین دعوتى نمى‏تواند احسن القول باشد، لذا دو شرط یعنی عمل صالح و اعتقاد به اسلام را اضافه می کند. پس اگر کسى اعتقاد به اسلام و عمل صالح داشت، آن گاه به سوى خدا دعوت کرد سخنش احسن القول خواهد بود، براى اینکه احسن القول عبارت است از سخنى که به حقیقت نزدیک تر و نیز سودمندتر باشد و هیچ کلمه‏اى به حق نزدیک‏تر و نیز سودمندتر از کلمه توحید نیست، براى اینکه این کلمه آدمى را به سوى حاق سعادتش رهنمون مى‏شود.[۱۲۳]
دعوت به آخرت‏
بسیاری از آیات قرآن مردم را به توجه و گرایش به آخرت فرامی خواند، از جمله می فرماید:
«…وَ الدَّارُ الْآخِرَهُ خَیْرٌ لِلَّذِینَ یَتَّقُونَ أَفَلا تَعْقِلُونَ‏» (اعراف / ۱۶۹)
ترجمه: … سراى آخرت براى کسانى که پرهیزکارى مى‏کنند بهتر است چرا خردورزى نمى‏کنید.
جهان آخرت بهتر است براى کسانى که تقوى پیشه کنند، زیرا نعمت هاى آن پایدار و زوال ‏ناپذیر است و این باور براى اهل تقوا، باورى خردمندانه و اندیشه‏اى صحیح است. بنابراین وابستگى به مال و منال دنیاى گذرا به قیمت از دست دادن سراى جاودانه آخرت به دور از خرد و اندیشه صحیح است.[۱۲۴]
دعوت به کتاب خدا و کتاب آسمانی
دعوت به کتاب خدا برای داوری بین مردم:
«أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِینَ أُوتُوا نَصِیباً مِنَ الْکِتابِ یُدْعَوْنَ إِلى‏ کِتابِ اللَّهِ لِیَحْکُمَ بَیْنَهُمْ…» (آل عمران /۲۳)
ترجمه: مگر ندیدى کسانى را (علماى اهل کتاب را) که مختصر اطلاعى از کتاب آسمانى خود دارند، چگونه مردم را به کتاب خدا مى‏خواندند تا در بین آنان حکومت کند.
این آیه با استناد کتاب به خداوند، دعوت شدگان را به پذیرش حکم کتاب آسمانى ترغیب کرده و در آنان انگیزه ایجاد مى‏کند. پس آنها را به داوریِ کتاب خدا دعوت می کنند.[۱۲۵]
برخوردارى از حکمت خدادادى سبب دعوت مردم به تعلیم و فراگیرى معارف کتاب آسمانى است:
«ما کانَ لِبَشَرٍ أَنْ یُؤْتِیَهُ اللَّهُ الْکِتابَ وَ الْحُکْمَ وَ النُّبُوَّهَ ثُمَّ یَقُولَ لِلنَّاسِ کُونُوا عِباداً لِی مِنْ دُونِ اللَّهِ وَ لکِنْ کُونُوا رَبَّانِیِّینَ بِما کُنْتُمْ تُعَلِّمُونَ الْکِتابَ وَ بِما کُنْتُمْ تَدْرُسُونَ» (آل‏عمران/ ۷۹)
ترجمه: هیچ بشرى را نسزد که خداى تعالى کتاب و حکم و نبوتش داده باشد آن گاه به مردم بگوید به جاى خدا مرا بپرستید ولیکن چنین کسى این را مى‏گوید که اى مردم بخاطر اینکه کتاب آسمانى را تعلیم مى‏دهید و درس مى‏گیرید ربانى باشید که جز خدا به یاد هیچکس دیگر نباشید.
یادگیرى کتاب‏هاى آسمانى و آموختن آن به دیگران زمینه ربّانى شدن و ثمربخش در تنظیم زندگانى براساس فرمان‏هاى خداوند است، از این رو پیروان ادیان الهى ملزم به یاد گرفتن و یاد دادن کتاب آسمانى خویش‏ هستند.[۱۲۶]
دعوت به استغفار
دعوت شدن پیامبر (ص) به استغفار براى خود، از سوى خداوند:[۱۲۷]
«وَ اسْتَغْفِرِ اللَّهَ…» (نساء/ ۱۰۶)
ترجمه: و از خدا طلب مغفرت کن.
استغفار به درگاه خداوند توصیه الهى به پیامبر (ص) است و منظور از استغفار در اینجا این است که رسول خدا (ص) از خداى تعالى بخواهد آنچه که در طبع آدمى است که ممکن است احیاناً حقوق دیگران را غصب کند و به سوى هواى نفس متمایل شود را بیامرزد و بپوشاند، چراکه استغفار زمینه‏اى براى جلب

نوشته ای دیگر :   سیمای جامعه در آثار زویا پیرزاد- قسمت ۵۰

برای دانلود متن کامل این فایل به سایت torsa.ir مراجعه نمایید.

غفران و رحمت الهى‏ است.[۱۲۸]
دعوت به بهشت‏
دعوت خداوند از بندگان براى (ورود) بهشت:[۱۲۹]
«…أُولئِکَ یَدْعُونَ إِلَى النَّارِ، وَ اللَّهُ یَدْعُوا إِلَى الْجَنَّهِ وَ الْمَغْفِرَهِ بِإِذْنِهِ‏» (بقره/۲۲۱)
ترجمه: …آرى مشرکین شما را به سوى آتش دعوت مى‏کنند و خدا به سوى جنّت و مغفرتى به اذن خود مى‏خواند.
در این آیه می فرماید مشرکان، دعوت‏کنندگان به آتش جهنّم هستند و ازدواج با مرد یا زن مشرک، زمینه ‏ساز انحراف و دخول در جهنّم است و خداوند دعوت ‏کننده انسان ها به بهشت و آمرزش خویش است که دعوت الهى به بهشت و آمرزش همراه با توفیق او براى رسیدن به آن است.[۱۳۰]
دعوت به تزکیه‏
در رعایت اصل مدارا و نرم‏خویى در دعوت دیگران به تزکیه و اصلاح نفس می فرماید:
«فَقُلْ هَلْ لَکَ إِلى‏ أَنْ تَزَکَّى‏.» (نازعات/ ۱۸)