آلودگی محیط زیست

1-10حرکت شیرابه (نشت):
تحت شرایط عادی ، در کف زمین های دفن شیرابه ایجاد می گردد . این شیرابه به لایه زیرین انتقال می یابد . اگرچه مقداری حرکت جانبی نیز دارد که به خواص خاک اطراف بستگی دارد. به طور کلی ترکیب شیرابه به عوامل زیر بستگی دارد :
1-واکنش های انواع زباله ها و مدت زمانی که این مواد دفن شده اند .
2-شرایط فیزیکوشیمیایی ، میکروبیولوژی و تعادل آبی محل دفن
نکات اصلی در تولید و مهار شیرابه عبارتند از :1-بارندگی2-ظرفیت جذب مواد زائد 3-پوشش سطحی و اطراف محل دفن.باید در محل دفن سیستم های زهکشی و جمع آوری شیرابه تعبیه گردد تا قبل از ورود شیرابه به سیستم های آبی آن را به سطح زمین آورده ،تصفیه کند. همانگونه که شیرابه به داخل لایه زیرین نفوذ می کند به وسیله عمل صافی مصالح لایه زیرین ، اغلب مواد شیمیایی و بیولوژیکی که از ابتدا در آن وجود داشت از آن جدا می گردد که میزان آن به خواص خاک و درصد رس موجود درآن بستگی دارد . به دلیل احتمال خطری که در ورود شیرابه به آب های زیرزمینی وجود دارد بهترین روش کنترل ، حذف آلودگی آن می باشد . یکی از روش های موثر در کاهش و یا حذف تراوش شیرابه ، کف سازی مکان دفن با استفاده از خاک رس می باشد . استفاده از لایه های غشایی نیز امکان پذیر است اما بکارگیری آن به دلیل لزوم مراقبت زیاد جهت جلوگیری از صدمه به آن ها ، حین عملیات پر کردن ، تا اندازه ای گران و پر هزینه است . کنترل حرکت شیرابه و جلوگیری از نفوذ آب های سطحی به داخل آن ، که قسمت اعظم حجم کل شیرابه را تشکیل می دهند ، هر دو حائز اهمیت اند . با استفاده از لایه های رس غیر تراوا و شیب سطحی مناسب (1 تا 2 درصد ) و زهکشی کافی ، سطح نفوذ به طور موثر کنترل می گردد [عبدلی ،1378] . در تصاویر 1- 5 و1-6 نمائی از نحوه کنترل شیرابه در زمین های دفن به نمایش در آمده است .

تصویر 1-5 کنترل نشت شیرابه با بکارگیری یک لایه غیرقابل نفوذ در کف زمین دفن

تصویر 1-6 نمائی ازمسیر زهکش جریان آب سطحی در اطراف یک زمین دفن که از ورود آب های سطحی به محل دفن جلوگیری می نماید .
1-11طراحی محل دفن :

معمولا لازم می گردد که برای هر محل ، یک گزارش طراحی مهندسی آماده گردد تا فعالیت های مربوط به آماده سازی محل برای ریختن پسماند و تکمیل محل پس از پر شدن آن بررسی گردد . مهم ترین مسائلی که در طراحی محل دفن می بایست در نظر گرفته شوند شامل موارد زیر است : نیازمندی های مقدار زمین مورد نیاز ، نوع پسماندهایی که باید حمل شوند ، ارزیابی میزان تراوش ، طراحی تسهیلات تخلیه و کنترل تراوش ، بهبود و توسعه یک طرح عملیات عمومی ، طراحی نقشه پر کردن پسماند ، تعیین تجهیزات مورد نیاز و ….
در مورد لوازم و تجهیزات دفن بهداشتی پسماندها در زمین ، امکان موفقیت در دفن بهداشتی پسماند، صرف نظر از وسعت محل دفن پسماند ، بستگی به استفاده از یک وسیله پخش کننده و فشردن پسماند در زمین نیز دارد ، حداقل تجهیزات لازم برای این منظور شامل زمین تراش برای خاک سطح زمین و پخش مواد روکش و یک آب پاش جهت کنترل گرد و غبار محل دفن پسماند و جاده های منتهی به آن است .
تراکتور ، بولدوزر یا وسایط نقلیه مشابه از وسایلی هستند که معمولا برای فشردن پسماند در زمین بکار می روند . از تراکتور برای پخش و فشردن پسماند نیز استفاده می شود . کارایی فشردن پسماند بستگی به رطوبت ، اندازه ذرات و ترکیب پسماندها دارد . در مورد پسماندهای خشک ممکن است افزایش رطوبت برای اطمینان از حداکثر فشردگی لازم باشد .
وضع ظاهری اماکن دفن بهداشتی پسماندها در اطراف آن ممکن است بدنما باشد . در هر صورت با استفاده از حصارهای متحرک می توان از پراکندگی آشغال ها در محل اصلی دفع پسماندها تا حدی جلوگیری نمود . سایر مخاطرات محیطی مانند مگس ها ، بوها و آتش سوزی ها را نیز باید در نظر گرفت .در یک محل دفن بهداشتی باید امکانات کنترل آتش سوزی ها مانند آب شهر یا تانک ذخیره آب در دسترس باشد . در آتش سوزی های وسیع ، وسایل ارتباطی برای تماس با مراکز آتش نشانی ضروری است .
برای کنترل بو ، که معمولا ناشی از تجزیه بی هوازی و شیرابه پسماند می باشد پوشش سریع پسماندها ، بستن شکاف ها و حفره ها در محل دفن ، جلوگیری از تجمع آب های سطحی و نشت شیرابه در محل می تواند بسیار موثر باشد .
برای کنترل گرد و خاک ، آب پاشی متناوب ، تامین آب کافی در محل و کاشت گیاهان در اطراف محل دفن ، از اقدامات بسیار اساسی می باشد .
آتش سوزی در اماکن دفن به دلایلی از قبیل بی دقتی ، تخلیه خاکستر داغ ، وجود مواد با قابلیت اشتعال بالا ، آتش سوزی خودبه خودی سهل انگاری و بی توجهی رخ می دهد .
پیش بینی وسایل اطفاء حریق ، تامین خط آب تحت فشار و خاک پوششی کافی در جایگاه های دفن ضروری است. پوشش روزانه سلول های دفن پسماند ، مهم ترین اقدام برای پیشگیری از آتش سوزی به شمار می رود .
به هرحال لازم به ذکر است که مدیریت صحیح اماکن دفن ، کلیه مشکلات فوق الذکر را رفع می نماید . در یک محل دفن با برنامه ریزی صحیح و مناسب ، مشکل گرد و خاک و آتش و بو وجود نخواهد داشت .
1-12روش های مکانیابی محل دفن مواد زائد جامد :

روش های مختلفی برای انتخاب محل دفن مواد زائد جامد وجود دارد که هرکدام از اهمیت خاصی برخوردار بوده و محدودیت هایی را نیز به وجود می آورند . هدف تمامی این روش ها جلوگیری از آلودگی محیط زیست و حفظ آن می باشد . سه روش متداول برای مکانیابی به شرح زیر معرفی می گردند [منوری ،1385].