نقش رهبری دانش مدار بر مدیریت دانش

مکاتب جدید رهبری[1]

رهبری چشم­انداز[2]، کاریزما و تحول­گرا، واژه­های کلیدی در مکاتب جدید رهبری هستند. از رهبران انتظار می­رود آینده­نگر، دارای جهت و نسبت به آینده سازمان علاقمند باشند. پیروان باید آنچه را که رهبر در ذهن دارد، احساس کنند.(Batten ,1989, p 27)

– رهبری فرهمند یا کاریزماتیک: نخستین پژوهشگری که رهبری کاریزماتیک را تحت عنوان رفتار سازمانی مدنظر قرار داد، رابرت هاوس[3] بود. براساس این نظریه، پیروان هنگامی که یک رفتار معین از رهبر می­بینند، قابلیت­های فوق­العاده و قهرمان­واری را به او نسبت می­دهند(Gill ,2006, p 431) .

– رهبری تحول­گرا و رهبری عملگرا: این مدل به عنوان برجسته­ترین مدل رهبری در دهه 1990 میلادی ظاهر شد و امروزه، مدیران باید از چگونگی سازماندهی و نحوه ایجاد این سازمان­ها و اصلاح و تغییر آن آگاه باشندFey) 2001, p 97, (.

2-1-3 نقش­های جدید در رهبری تیمی

امروزه موقعیت­های سازمانی به طور گسترده در حال تغییرند و نقش رهبری تیمی در سه دسته قابل تفکیک است. هر کدام از این سه نقش (مدیر، مربی و مشاور) مسئولیت­ها و وظایف روشنی دارند که برای هر کاربرد خاص تطبیق داده می­شود:

2-1-3-1 مدیر

بیشتر تیم­های کاری خودگردان و خودکفا، زنجیره فرماندهی دارند. رابط اول و مستقیم در زنجیره­ی تیم­های کاری، خود مدیر است. بعضی اوقات، مدیر، هماهنگ­­کننده نیر نامیده می­شود که برای نتایج تیم­های کاری پاسخ­گو است و اطمینان می­یابد که نیازهای تجاری از طریق چارچوب هدف، حل مسأله و دیگر فرآیندهای گروهی برآورده می­شوند. بیشتر مدیران مسئول چندیم تیم هستند (شاید5 یا 6 تیم) و به تیم­های کاری امکان می­دهند که تصمیمات خود را با آزادی عمل اتخاذ کنند. سرانجام مدیر اطمینان می‌یابد که تیم­ها منابع، افراد، مواد و تجهیزات را برای انجام شغل دارند و اطلاعات تجاری و خط­مشی­های شرکت را به تیم ابلاغ می­کنند.

2-1-3-2 مربی

مربی یا تسهیل­کننده، ابتدا بر توسعه­ی تیم متمرکز است. این نقش، اغلب خارج از زنجیره­ی فرماندهی واقعی تعیین می­شود که مسئولیت اولیه­ی هماهنگ­کننده برنامه­ی پاره­وقت یا منابع انسانی حرفه­ای است. مربی، مهارت­های گروه را برای تجلی بلوغ تیم به اعضای تیم انتقال می­دهد. شغل مربی، علاوه بر توسعه­ی قابلیت­های تیم، حذف نیاز به مربی است. مربی باید از تیم­های کمتر بالغ برای به دست آوردن منابع حمایت کند و موضوعاتی که نیاز به توجه مدیریت دارد را تشخیص دهد و مستقیماً گروه را در ایجاد اهداف و حل مسایل راهنمایی کند. بنابراین نمونه وظیفه برای مربی، درک سطح بلوغ تیم و تقویت آن با تفویض بیشتر مسئولیت­هاست.

2-1-3-3 مشاور

 تقریباً هرکس که با تیم سروکار داشته باشد و به اعضای تیم توجه کند، مشاور است. مشاوران، افرادی هستند که حمایت فنی مانند کنترل فرآیند و تولید، حمایت سیستم­های اطلاعاتی، حفظ و نگهداری، آموزش مهارت­ها، مدیریت منابع و مهندسی کیفیت را فراهم می­کنند. مشاوران، تعامل اساسی و واقعی با تیم دارند. اما تصمیمات کمی اتخاذ می­کنند ولی در عوض مهارت­های خود را با اعضای تیم تسهیم می­کنند. به علاوه، آنان می­توانند به طور مستقیم با همکاران خود برای یادگیری بیشتر و برانگیختن اعمال اصلاحی اثربخش صحبت کنند (Jessup,2000).

[1]- The new leadership school.

[2]- Vision

[3]- Robert House

پایان نامه نقش رهبری دانش مدار بر مدیریت دانش