دانلود پایان نامه درباره اندازه گیری، جامعه آماری، پرسش نامه، قابلیت اعتماد

۳-۳متغیرهای پژوهش
در اینجا به منظور روشنتر شدن مبحث متغیرها، بویژه در پژوهش‌های توصیفی، تعریف جامعه آماری را مورد نظر قرار می‌دهیم. در تعریف جامعه آماری به این نکته اشاره می‌شود که افراد جامعه حداقل دارای یک صفت مشترک هستند. با توجه به این تعریف، هر صفت دیگری که از یک فرد به فرد دیگر جامعه تغییر کند را متغیر می‌نامیم. بنابراین متغیرها عبارتند از ویژگیهای افراد، اشیاء، واحدها و غیره که می‌توانند مقادیر کیفی یا کمی اختیار کند. (هوشیار،افتخاری راد،۱۳۹۱)
۳-۳-۱انواع متغیرها
مقادیر متغیرها می‌تواند مقوله‌ای۷ باشد، مانند رنگ چشم یا جنسیت، یا اینکه کمی باشد مانند: طول، قد، وزن و بهره هوشی. بدین‌سان متغیرها را می‌توان به دو دسته: مقوله‌ای و عددی۸ تقسیم کرد. به عبارت دیگر از این دودسته متغیر می‌توان تحت عنوان متغیرهای کیفی و کمی یاد کرد.
متغیرهای این تحقیق براساس نوع مقادیری که می‌توانند اختیار کنند به دو دسته متغیرهای کمی و کیفی تقسیم می‌شوند. (هوشیار،افتخاری راد،۱۳۹۱)
۳-۴ پرسشنامه با در نظر گرفتن اهداف
دستهای از پرسشها تنظیم شد که بر طبق اصول خاص پرسشنامهها و با در نظر گرفتن اهداف پژوهش، تدوین گردید و به صورت کتبی در سه جامعه آماری ارائه شد و شخص پاسخگو بر اساس تشخیص خود، جواب ها را در پاسخ نامهی چندگزینهی داده شده، می نویسد.
۳-۴-۱پرسشهای باز و بسته
در این پژوهش پرسشهای باز که به پاسخ دهنده اجازه می دهد هر گونه مایل است، جواب بدهد وجود نداشت. ولی در قالب پرسش بسته از پاسخ دهنده خواسته شد، از میان گزینه هایی که جهت پژوهش ارائه گشته است یکی را برگزیند زیرا این روش برای گرفتن نتیجه مطلوب و قابل اندازه گیری مناسب تر بود، تمام پرسشهایی که از مقیاسهای اسمی، ترتیبی یا لیکرت استفاده می کنند از نوع بسته استفاده شده است. پرسش بسته به افراد جامعه آماری این پژوهش کمک کرد تا با انتخاب یکی از گزینه های فراهم شده سریعتر تصمیم بگیرد و زمان کمتری را صرف پاسخگویی نماید زیرا به نوعی در ساعت کار جامعه نمونهی فروشندگان و تولیدکنندگان مجبور به جمع آوری اطلاعات تحقیقاتی بوده ایم . همچنین استخراج اطلاعاتی را که سپس باید تحلیل شود از طریق پرسشنامه بسته، برای پژوهش ساده تر و با اطمینان بیشتری صورت میگیرد. البته توجه شد تا گزینه های هر پرسش، در عین حال که از یکدیگر مستقل هستند، در مجموع به دنبال پاسخ به سوالات اصلی پژوهش بوده و موضوعات وابسته به پژوهش را در برگیرند. شد تا مقوله های تکراری وجود نداشته باشد یا همه گزینه های ممکن ارائه شده باشد تا پاسخ دهنده دچار سر در گمی نشود و امکان تصمیم گیری سریع از وی سلب نگردد. با توجه به جامعه آماری این تحقیق، که نوع تحصیلاتی و سنین مختلف را در بر گرفته است، پرسش بسته مطلوب است.
۳-۴-۲نحوه تهیه و تنظیم پرسشنامه
نحوه تهیه و تنظیم پرسشنامه به عنوان ابزاری برای گرداوری اطلاعات و داده های مورد نیاز در تحقیق، نیازمند دانستن مراحل مختلف تحقیق با توجه به نوع روش بکار رفته است. باید یاداور شد که در تحقیقات، پرسشنامه مدون و آماده نداریم و بستگی به عنوان و فرضیه ها و… تنظیم میشود. (دانایی فردوهمکاران،۱۳۸۴). عمده کاربرد پرسشنامه در روش تحقیق پیمایش است. سعی شد تا اصول تهیه پرسشنامه، مستلزم رعایت موارد زیر باشد:
اول- اهداف و سوالات تحقیق مشخص باشد و این دو (اهداف و سوالات) را در راستای هم باشند.
دوم- فرضیه های پژوهش، قبلا با انجام مصاحبه در میان جامعه آماری مشخص شد.
سوم- برای سنجش فرضیات، نیاز به ابزار گرداوری اطلاعات، همچون پرسشنامه بود. پس برای سنجش هر فرضیه، معمولاً بستگی به نوع متغیر، تعدادی گویه را در اختیار شرکت کنندگان قرار می دهد تا براساس گویهها و پاسخ های چندگانه، میزان گرایش خود را مشخص کنند. تهیه و تنظیم پرسشنامه میبایست بر اساس توانایی سنجش متغیرهای درون فرضیات باشند. به عبارت دیگر بعد از طراحی و تهیه سوالات آنها را ارزیابی و میزان اعتبار آنها را به دست آورده و نهایی می شود.
چهارم- سوالات جانبی و متغیرهای زمینه ای لازم، مانند سن، تحصیلات و… را در پرسشنامه قرار گرفت.
۳-۴-۳اعتبار سنجی پرسشنامه
در بسیاری از فعالیت های و پروژه های تحقیقی مهم ترین ابزار سنجش پرسشنامه می باشد. ابزار سنجش می بایست از پایایی و روایی لازم برخوردار باشد تا محقق بتواند داده های متناسب با تحقیق را گردآوری نماید و از طریق این داده ها و تجزیه و تحلیل آنها، فرضیه های مورد نظر را بیازماید و به سوالات تحقیق جواب دهد. اگر ابزارهای سنجش، از روایی و پایایی مناسبی برخوردار شوند از این رو میتوانیم، پرسشنامه را با اطمینان بکار گرفته ، بنابراین ابزار میبایست از روایی و پایایی برخوردار باشد. روایی و پایایی ویژگی هایی هستند که هر ابزار سنجشی از جمله پرسش نامه باید دارا باشند. منظور از روایی اینست که محتوای ابزار و یا سوالات مندرج در پرسش نامه، بطور دقیق متغیرها و موضوع مورد مطالعه را می سنجد یا خیر؟ روایی به مقدار اطلاعات مناسبی که تست در ارتباط با فرآیند در اختیار میگذارد، مربوط می شود. بنابراین داوری درباره روایی همیشه در رابطه با تصمیمی معین یا کاربردی خاص مورد مطالعه قرار میگیرد. همچنین منظور از اعتبار یا پایایی ابزار اندازه گیری نیز به این معناست که اگر سنجش، تحت شرایط مشابه مجددا تکرار شود، نتایج حاصل تا چه حد، مشابه و قابل اعتماد است؟ ابزار سنجشی معتبر است که دارای ویژگی های سازگاری و باز پدیدآوری باشد. یعنی بتوان آن را در موارد متعدد بکار برد و در همه موارد نتیجه یکسانی تولید نماید. اندازه گیری های نامناسب و ناکافی می تواند هر تحقیق علمی را ناروا و بی اعتبار سازد. در مبحث روایی به گونه کلی، ذات واقعیت مورد پرسش قرار می گیرد. اعتبار را می توان بدون تفحص درباره مقیاس متغیرها مطالعه نمود. اما مطالعه روایی بدون بررسی ماهیت و معنای متغیرها امکان پذیر نیست. معمولا به منظور برآورد میزان روایی پرسش نامه و سوالات مطروحه در آن، از نظر خبرگان، کارشناسان و اساتید مسلط به موضوع تحقیق و پرسش نامه استفاده شد. اعمال نظر و در صورت نیز، اصلاحات خبرگان و اساتید، محقق را از روایی پرسش نامه و تطابق موضوع با سوالات و قابلیت استفاده و به جا بودن سوالات مطروحه مطمئن ساخته و مشخص خواهد نمود که سوالات پرسش نامه تا چه اندازه قدرت توضیح دهی آزمون فرضیات را خواهند داشت. جهت محاسبه پایایی، روش های متفاوتی وجود دارد از جمله : روش اجرای دوباره (بازآزمایی)، روش موازی یا همتا، روش تصنیف یا دو نیمه کردن و ضریب آلفای کرونباخ. (دانایی فردوهمکاران،۱۳۸۴).
۳-۴-۴ قابلیت اعتماد(پایایی) ابزار اندازه گیری
قابلیت اعتماد که واژه هایی مانند پایایی۹، ثبات و اعتبار، برای آن به کار برده می‌شود ، یکی از ویژگی های ابزار اندازه گیری (پرسشنامه یا مصاحبه یا سایر آزمون های علوم اجتماعی) است. مفهوم یاد شده با این امر سروکار دارد که ابزار اندازه گیری در شرایط یکسان تا چه اندازه نتایج یکسانی به دست می دهد. از جمله تعریف هایی که برای قابلیت اعتماد ارائه شده است می توان به تعریف ارائه شده توسط ایبل و فریسبی (۱۹۸۹) اشاره کرد: «همبستگی میان یک مجموعه از نمرات و مجموعه دیگری از نمرات در یک آزمون معادل، که به صورت مستقل بر یک گروه آزمودنی به دست آمده است.» (بیابانگرد،۱۳۸۴،۳۳۷).
با توجه به این امر معمولا دامنه ضریب قابلیت از صفر (عدم ارتباط) تا ۱+ (ارتباط کامل) است. ضریب قابلیت اعتماد نشانگر آن است که تا چه اندازه ابزار اندازه گیری ویژگی های با ثبات آزمودنی و یا ویژگی های متغیر و موقتی وی را می سنجد.
۳-۵-۱ اعتبار (روایی)
مفهوم اعتبار (روایی) به این سوال پاسخ می‌دهد که ابزار اندازه گیری تا چه حد خصیصه مورد نظر را می سنجد.« بدون آگاهی از اعتبار ابزار اندازه گیری نمی‌توان به دقت داده های حاصل از آن اطمینان داشت».( شریفی، ۱۳۸۰، ۴۸ ).
۳-۵-۲اعتبار محتوا
اعتبار محتوا نوعی اعتبار است که معمولا برای بررسی اجزای تشکیل دهنده یک ابزار اندازه گیری به کار برده می‌شود. اعتبار محتوای یک ابزار اندازه گیری به سوال های تشکیل دهنده آن بستگی دارد. اگر سوال های ابزار معرف ویژگیهایی باشد که محقق قصد اندازه گیری آن‌ها را داشته باشد، آزمون دارای اعتبار محتوا است.( شریفی، ۱۳۸۰). بنابراین اعتبار محتوا ویژگی ساختاری ابزار است که همزمان با تدوین آزمون در آن تنیده می‌شود. اعتبار محتوای این آزمون، توسط متخصص در این رشته، مورد مطالعه قرار گرفت و پرسشنامه تعیین ‌شد.
۳-۵-۲اعتبار ملاکی
اعتبار ملاکی عبارتست از کارآمدی یک ابزار اندازه گیری در پیش بینی رفتار یک فرد در موقعیت های خاص. برای این منظور عملکرد هر فرد در آزمون با یک ملاک مقایسه می‌شود. به عبارت دیگر اعتبار ملاکی یک ابزار اندازه گیری عبارتست از همبستگی بین نمرات آزمون و نمره ملاک. اعتبار ملاکی بر دو نوع است:۱- اعتبار پیش بین ، – اعتبار همزمان.(حاجی زاده،اصغری،۱۳۹۰)
۳-۵-۴اعتبار سازه
اعتبار سازه  یک ابزار اندازه گیری نمایانگر آن است که ابزار اندازه گیری تا چه اندازه یک سازه یا خصیصه ای را که مبنای  نظری دارد می سنجد. در بررسی اعتبار سازه باید به تدوین فرضیه هایی درباره مفاهیم اندازه گیری شده، آزمودن این فرضیه ها و محاسبه همبستگی نتایج با اندازه گیری اولیه پرداخت. (حاجی زاده،اصغری،۱۳۹۰)
۳-۵-۵اعتبار عاملی
اعتبار عاملی صورتی از اعتبار سازه است که از طریق تحلیل عاملی به دست می‌آید. یک عامل، یک متغیر فرضی (سازه) است که نمرات مشاهده شده را در یک یا چند متغیر تحت تاثیر قرار می‌دهد. هر گاه تحلیل عاملی روی یک ماتریس همبستگی صورت گیرد آزمون هایی که تحت تاثیر عوامل خاصی قرار گرفته دارای بار عاملی بالا در آن عامل است. (حاجی زاده،اصغری،۱۳۹۰)
۳-۶آزمون فریدمن۱۰
این آزمون برای مقایسه چند گروه از نظر میانگین رتبه های آنهاست و معلوم می‌کند که آیا این گروهها می‌توانند از یک جامعه باشند یا نه؟ مقیاس در این آزمون باید حداقل رتبه ای باشد. این آزمون متناظر غیر پارامتری (ناپارامتریک) آزمون F است و معمولا در مقیاسهای رتبه ای به جای F به کار می‌رود و جانشین آن می‌شود (چون در F باید همگنی واریانسها وجود داشته باشد که در مقیاسهای رتبه ای کمتر رعایت می‌شود).
آزمون فریدمن برای تجریه واریانس دو طرفه (برای داده های غیر پارامتری) از طریق رتبه بندی به کار می‌رود و نیز برای مقایسه میانگین رتبه بندی گروههای مختلف.
تعداد افراد در نمونه ها باید یکسان باشند که این از معایب این آزمون است. نمونه ها باید همگی جور شده باشند.

دیدگاهتان را بنویسید