بر مبنای

دانلود پایان نامه

مائیم که رسم ملک جمشید نهیم برخوان عمل قرصه خورشید نهیم
از جدی وحمل ببزم بریان سازیم وزبهر ذخیره صیت جاوید نهیم دیوان ص 304
تا بدیده ست ماه چتر تو را جرم خورشید هم عنان جدی ص175ب6
برجهان دیدم که از مشرق برآوردند سر جمله در تسبیح در تهلیل حی لا یموت
چون حَمل ،چون ثور، چون جوزا وسرطان واسد سنبله ، میزان وعقرب، قوس وجدی ودلو وحوت
ص192 ب8و7
4-3-17-سها
یعنی ستاره ی کوچک ، یکی از سه ستاره ی دم دب اکبر است . میان «جون» و«عناق» ستاره ایست بسیار خرد ، قوت چشم ودوربینی را با سها امتحان می کردند .
در باورهای هندی سها زنی است همراه با هفت زاهد که به صورت بنات النعش یا هفت رنگ درآمده اند ودر آسمان زندگی می کند (مصفی ، 1366: 413).
اعراب این ستاره را سُها می خوانند ومظهر کم نوری وکوچکی است .
زهی دقایق لطفت خفی چو جرم سها ولیک گشته چو خورشید در جهان مشهور ص106ب7
سها چو برق زند گوهری ست برتیغم قمر چو نور دهد قبه ای ست بر سیرم ص131ب20
4-3-18-منطقه البروج درعلم احکام نجوم
به دلیل انعکاس حرکت سیارات درمنطقه البروج وقرارگرفتن مدارهای این اختران در کمربند آسمانی ، منطقه البروج برای استدلال منجمان درپیش گویی پایگاه مهم داشته است . آنان بر مبنای علم یا فن احکام نجوم استدلال می کرده اند . در تعریف این صناعت گفته اند : احکام نجوم شناخت کیفیت استدلال از گردش افلاک ومطالع برج ها وحرکات ستارگان است؛ برآنچه در زیر فلک قمر (عالم کون وفساد) پیدا خواهد شد ، پیش از پیدایش آن . این صناعت سابقه ای بسیار قدیمی دارد . بدواً در نزد بابلیان باستان وبعدها در نزد یونانیان رونقی بسزا داشته ودر بسط دامنه دانش نجوم قدیم بسیار موثر بوده است .
دانش احکام نجوم رفته رفته از انحصار ریاضی دانان واختر شناسان به درآمده وذهن وفکر پزشکان وفلاسفه وشاعران وحتی کسانی را که با علوم غریبه سر وکاری داشته اند به خود مشغول داشته است . برخی از طبیبان برای مداوای بیماران خود به دامان صناعت تنجیم چنگ می زده اند .
شاعران نیز علم احکام نجوم را به عنوان یکی از ابزارهای کار خود برای ساختن مضامین وتصاویر انتخاب می کرده واظهار دانش وآگاهی بیشتر می کرده اند (ماهیار، 1382: 64،65).
4-3-19-طبایع بروج
طبایع : جمع طبع ، طبیعت ، سرشت ، خصلت ، مانند تری وخشکی ، نری ومادگی که طبایع سیارات یا بروج است در احکام (مصفی 1366: 494).
حکمای قدیم بسائط عنصری (آتش وباد خاک وآب ) را دارای طبیعت مختلف می پنداشته اند آتش را دارای طبیعت گرم وخشک می دانسته اند وآن را مولد صفرا می پنداشته اند. باد را دارای طبیعت گرم وتر ومولد خون می شمرده اند. آب را دارای طبیعت سرد وتر ومولد بلغم محسوب می داشته اند وخاک را دارای طبیعت سرد وخشک ومولد سودا می دانسته اند .
اختر شناسان هر یک از دوازده برج را به یکی از این چهار عنصر نسبت می داده اند ومنطقه البروج را از حمل به توالی بروج – میان آنها به ترتیب زیر تقسیم می کرده اند .
نخستین برج را به آتش ودومی را به خاک وسومی را به باد وچهارمی را به آب نسبت می داده اند وبه ترتیب مثلثه های چهارگانه به وجود می آمده است .
مثلثه های چهارگانه (برج های آتشی ، بادی ، خاکی وآبی ) با توجه به تقسیم بندی فووق ، برج های حمل واسد وقوس ، مثلث نخستین (مثلث آتشین) را تشکیل می دهند وبرج های ثور وسنبله وجدی ، مثلث دوم (مثلث خاکی ) را به وجود می آورند. برج های جوزا ومیزان ودلو ، مثلث سوم (مثلث بادی) وبرج های سرطان وعقرب وحوت ، مثلث چهارم (مثلث آبی) را ایجاد می کنند.
4-3-20-نر ومادگی برج ها
منجمان احکامی دوازده برج منطقه البروج را یک درمیان به ترتیب ، دارای طبیعت گرم وسرد تصور کرده اند . برج های دارای طبیعت گرم را نر وبرج های دارای طبیعت سرد را ماده انگاشته اند .
برج های دارای طبیعت گرم (نر)
حمل